11-5-11
Γράφει η Πόπη Σουφλή
Μέσα από τον ειλικρινή διάλογο θα βρούμε τις λύσεις για την διαχείριση των απορριμμάτων.Και θα την βρούμε, με συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Μακρυά από πολιτικές και παραταξιακές λογικές. Μακρυά από επιρροές οικονομικών συμφερόντων, που έχουν τρόπους για να κάνουν το μαύρο... άσπρο.
Η αναγνώστρια του attikanea Ελένη Παναγοπούλου από την Κρατέα, με παρρησία καταθέτει τις θέσεις και τα ερωτήματά της και ζητά απαντήσεις.
Με σεβασμό στον αγώνα των κατοίκων της Κερατέας, ανοίγουμε για πολλοστή φορά τον δημόσιο διάλογο, ζητώντας θέσεις και προτάσεις ουσιαστικές, για να βρεθούν λύσεις αποδεκτές από τους κατοίκους που έδωσαν μάχες μηνών.
Κύριε Κεφαλά,
Διάβασα με μεγάλη προσοχή τις αναρτήσεις σας στα Αττικά Νέα και μελέτησα το φυλλάδιο που μοιράσατε στη συνέλευση των κατοίκων της Κερατέας και συνομίλησα την ίδια ημέρα, αν δεν κάνω λάθος, με τον κύριο Στογιάννη. Συμφωνώ απόλυτα με τον τρόπο διαχείρισης των απορριμμάτων που προτείνετε, όμως η ταπεινή μου λογική μού επιβάλει να σημειώσω ένα...
κατά τη γνώμη μου σημαντικό κενό που δημιουργεί η μέθοδος διαχείρισης που προτείνετε. Ανέπτυξα τον συλλογισμό μου και σε προηγούμενη ανάρτηση, αλλά δεν πήρα απάντηση. Για αυτό το λόγο θα προσπαθήσω να τον αναπτύξω ξανά πιο εκτεταμένα:Ακολουθώ στο σπίτι μου εδώ και χρόνια τη μέθοδο διαχείρισης που προτείνετε. Πραγματικά τα απορρίμματα που πετάω είναι λιγότερα από το 25% των αρχικών. Ανακυκλώνω με προσοχή ό,τι ανακυκλώνεται και κομποστοποιώ όσα απορρίμματα δεν καταναλώνονται από τους σκύλους και τις κότες που έχω στην αυλή μου. Παρ’ όλα αυτά, περίπου το 25% των απορριμμάτων της οικογένειάς μου είμαι υποχρεωμένη να το απορρίψω στους κάδους σύμμεικτων απορριμμάτων, τα οποία οδηγούνται στους ΧΥΤΑ. Πραγματικά, όσο κι αν προσπαθήσω, ο όγκος αυτών των απορριμμάτων δεν μπορεί να μειωθεί περισσότερο.
Θα πρέπει επίσης να λάβουμε υπόψη μας ότι η οικολογική συνείδηση και η ανακύκλωση είναι εξαιρετικά περιορισμένες στην Ελλάδα. Φανταστείτε ότι στην Κερατέα, όπου έχει γίνει τεράστια καμπάνια υπέρ της ανακύκλωσης, δεν υπάρχει γωνιά χωρίς μπλε κάδο και οι κάτοικοι έχουν κατά κάποιο τρόπο ευαισθητοποιηθεί λόγω της απειλής του ΧΥΤΑ, το ποσοστό της ανακύκλωσης φθάνει μετά βίας το 15%. Αντιλαμβάνομαι ότι αυτό το ποσοστό είναι πολύ μικρότερο σε άλλους δήμους, ενώ σε κάποιους άλλους, όπως για παράδειγμα στο Δήμο Σαλαμίνας, τον οποίο επισκέπτομαι συχνά, αν και υπάρχουν μπλε κάδοι, χρησιμοποιούνται κατά κανόνα ως κάδοι οικιακών απορριμμάτων, απαγορεύοντας στους όποιους συνειδητοποιημένους κατοίκους να συμμετέχουν στην ανακύκλωση.
Ας υποθέσουμε ωστόσο ότι όλοι οι κάτοικοι της Ελλάδας αποφασίζουν να ανακυκλώσουν και να κομποστοποιήσουν μανιωδώς (αν και κατά τη γνώμη μου, αυτό απαιτεί χρόνια ενημέρωσης και καμπανιών). Ας υποθέσουμε επίσης ότι θα καταφέρουν να περιορίσουν τα σύμμεικτα απορρίμματα κατά 70%.
Παρακαλώ πολύ, πείτε μου τι θα γίνει το υπόλοιπο 30%, γιατί αν κατάλαβα καλά από το δημοσίευμά σας, θα καταλήξει για ταφή ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟ. Και στο κάτω-κάτω, τα οικιακά απορρίμματα και να ταφούν, ίσως δεν είναι τόσο επικίνδυνο. Τα βιομηχανικά, τα νοσοκομειακά, η λυμματολάσπη; Τα θάβουμε απλά?
Δώστε μου μια συγκεκριμένη απάντηση για τα απορρίμματα που δεν μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν και ΔΕΝ είναι αδρανή. Χωρίς να είμαι τεχνικός ή αρμόδια να αξιολογήσω το θέμα, και φυσικά χωρίς να έχω το οποιοδήποτε οικονομικό συμφέρον από την επιλογή της μίας ή της άλλης μεθόδου, έχω κάνει δεκάδες αναζητήσεις στο διαδίκτυο και έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν αρκετές μέθοδοι διαχείρισης και εκμετάλλευσης των απορριμμάτων που δεν περιορίζουν την ανακύκλωση, ενώ ταυτόχρονα αποφέρουν κέρδη στους δήμους, οδηγώντας (αν βέβαια εφαρμόζεται) σε σημαντική μείωση των δημοτικών τελών, αδήνοντας πίσω μηδενική ή μικρό υπόλειμμα. Κοιτάζοντας επίσης τους πίνακες ρύπων, διαπίστωσα ότι όλα τα επίπεδα είναι σημαντικά και συχνά εντυπωσιακά μικρότερα από τα επιτρεπτά όρια εκπομπών που ορίζει η Ε.Ε.
Βέβαια θα μου πείτε ότι για να επιτευχθεί αυτό πρέπει να τηρούνται κάποιοι κανόνες, αλλά αυτό δεν μπορώ να το πάρω παρά μόνο ως δεδομένο.
Όσον αφορά στον ανώνυμο σχολιαστή, μην προσπαθείτε να δημιουργήσετε εντυπώσεις ότι πρόκειται για «πλασιέ» τεχνολογιών. Επιτρέψτε μου να γνωρίζω ότι και εκείνος, όπως κι εγώ, έχει δώσει μάχη για την αποφυγή δημιουργίας ΧΥΤΑ και είναι πραγματικά άδικο να μειώνετε τον αγώνα του επειδή προτίμησε την ανωνυμία. Ίσως οι λόγοι να μην είναι πάντα πολιτικοί ή οικονομικοί. Ίσως το θάρρος της γνώμης να «τιμωρείται» στις μικρές κοινωνίες, όπου κάθε λέξη παίρνει διαφορετική διάσταση και σχεδόν κατά κανόνα η τρίχα γίνεται τριχιά. Όταν εξέφρασα ακριβώς την ίδια απορία σε ένα blog, η απάντηση που δέχθηκα από μία συντοπίτισσά μου είναι ότι είμαι αποστάτης. Θα πρέπει βέβαια να σημειώσω ότι πολλοί άλλοι σχολιαστές συμμερίστηκαν την απορία μου.
Εμένα δεν με πειράζει καθόλου, κύριε Κεφαλά αν θα με αποκαλέσουν αποστάτη, γιατί ξέρω πολύ καλά ότι δεν είμαι. Είμαι μια ενεργή πολίτης που ρωτάει αυτούς που υποστηρίζουν ότι είναι ειδικοί (όποιοι κι αν είναι αυτοί) και απαιτεί συγκεκριμένες απαντήσεις. Έχω ανοικτό πνεύμα και δεν θα διστάσω να παραδεχθώ ότι έκανα λάθος, αν μου απαντήσετε επί της ουσίας όχι για τα πολλά ανακυκλώσιμα και κομποστοποιήσιμα απορρίμματα, τα οποία ξέρω τι πρέπει να τα κάνω, αλλά για τα λίγα μη ανακυκλώσιμα, ενδεχομένως βλαβερά και μη αδρανή.
Ευχαριστώ πολύ για το χρόνο σας
Ελένη Παναγοπούλου

Κυρία Παναγοπούλου,
ΑπάντησηΔιαγραφήχαίρομαι που έχουμε τη δυνατότητα να συζητάμε νηφάλια και με επιχειρήματα, στην ουσία του προβλήματος. Κάνουμε, δηλαδή, αυτό που όφειλαν να κάνουν με οργανωμένο τρόπο όσοι έχουν αναλάβει να διαχειριστούν, ερήμην των πολιτών της Κερατέας, το συγκεκριμένο πρόβλημα που έχει ανακύψει. Θα μου επιτρέψετε να πιστεύω ότι αυτός ο απροκατάληπτος τρόπος συζήτησης δεν έχει καμία σχέση με τις παρεμβάσεις του ανώνυμου συνομιλητή μας. Δεν νομίζω εσείς να διανοηθήκατε ποτέ να μιλήσετε με τρόπο σαν αυτόν: “Η Κερατέα γνωρίζει πολύ καλά τι συμβαίνει με συνεχή ενασχόληση με τη διαχείριση των απορριμμάτων τουλάχιστον 5 χρόνια! Έπειτα στην Κερατέα ΔΕΝ σχεδιάζεται επ' ουδενί ΚΑΘΟΛΙΚΗ αεριοποίηση. Σχεδιάζεται πρόγραμμα ανακύκλωσης, επαναχρησιμοποίησης, κομποστοποίησης και ΜΕΤΑ από όλα αυτά παραγωγή ενέργειας με κάποια μέθοδο”. Θα ήθελα να σας ρωτήσω ευθέως: ρωτήθηκαν οι πολίτες της Κερατέας, τα τελευταία 5 χρόνια, για τον τρόπο διαχείρισης των απορριμμάτων; Ποιοί, πότε και που σχεδίασαν και αποφάσισαν τα όσα ισχυρίζεται ο ανώνυμος σχολιογράφος, δηλαδή τη μερική ή καθολική αεριοποίηση; Γιατί άλλα ακούσαμε στη συγκέντρωση της Δευτέρας, ότι, δηλαδή, η μέθοδος της διαχείρισης εξετάζεται. Δεν νομίζετε ότι οφείλονται κάποιες εξηγήσεις;
Αλλά ας αφήσουμε στην άκρη αυτή τη μίζερη συζήτηση και την αναφορά σε συμπεριφορές και καταστάσεις, που μόνο θλίψη προκαλούν. Και ας έρθουμε στο ερώτημά σας. Νομίζω ότι, παρά τις εξηγήσεις που δόθηκαν και από τον κ. Στογιάννη και από μένα, αντιλαμβάνεστε λάθος την αποκεντρωμένη εγκατάσταση διαχείρισης, που προτείνει η “Πρωτοβουλία”. Δεν πρόκειται για χώρο απευθείας απόθεσης των όσων δεν ανακυκλώνονται και δεν ανακτώνται με τη διαδικασία της διαλογής στην πηγή. Πρόκειται για εγκατάσταση περαιτέρω διαχείρισης. Δηλαδή, πέρα από τα όσα ανακυκλώνουμε στην πηγή και πέρα από το προδιαλεγμένο οργανικό κλάσμα στην πηγή, στην αποκεντρωμένη εγκατάσταση που προτείνουμε συνεχίζεται μια διαδικασία επεξεργασίας, που αποδίδει και άλλα ανακυκλώσιμα και άλλα οργανικά προς κομποστοποίηση (μαζί με τα προδιαλεγμένα οργανικά και τα πράσινα του δήμου) και, βεβαίως, και αδρανή υλικά, που και αυτά μπορούν να έχουν χρήση και να μη θάβονται. Αν δείτε τη σύνθεση των απορριμμάτων που παράγουμε, θα διαπιστώσετε ότι θεωρητικά δεν υπάρχει τίποτα μη αξιοποιήσιμο. Επειδή, όμως, αυτά δεν γίνονται από τη μια μέρα στην άλλη, μιλάμε για μια μεταβατική περίοδο, που θα έχουμε, υπό οποιεσδήποτε συνθήκες και με οποιαδήποτε μέθοδο, ένα υπόλειμμα προς ταφή σε ΧΥΤΥ. Στην περίπτωσή μας, το υπόλειμμα αυτό θα είναι πάρα πολύ μικρότερο από το ποσοστό που αναφέρετε (αυτό μπορεί να ισχύει στη φάση της προδιαλογής), δεν θα είναι τοξικό και θα βαίνει συνεχώς μειούμενο. Προφανώς, ένα τέτοιο μικρό υπόλειμμα, και με αυτή τη σύνθεση, δεν είναι ενεργειακά αξιοποιήσιμο, από κάθε άποψη: περιβαλλοντική, ενεργειακής απόδοσης, κόστους κατασκευής και διαχείρισης κλπ.
Στην περίπτωση της καθολικής ή μερικής ενεργειακής αξιοποίησης, αντιλαμβάνεστε ότι έχουμε αντιπαραθετική διαδικασία με την ανακύκλωση και την κομποστοποίηση. Γιατί για να έχει αντικείμενο μια εγκατάσταση ενεργειακής αξιοποίησης (οποιασδήποτε μορφής) χρειάζεται σταθερά πολύ σκουπίδι. Κατά συνέπεια, και σταθερή παραγωγή τοξικού υπολείμματος.
συνεχίζεται)
Τάσος Κεφαλάς
Πρωτοβουλία συνεννόησης για τη διαχείριση των απορριμμάτων
Αυτός είναι και ο λόγος που οι υποστηρικτές (για να μην πω οι πλασιέ) της ενεργειακής αξιοποίησης αναγκάζονται να μιλήσουν και για ανακύκλωση. Παρουσιάζοντας, όμως, τη μισή αλήθεια. Παρουσιάζουν μαζί με την καύση και ορισμένες ικανοποιητικές επιδόσεις στην ανακύκλωση, κρύβοντας ότι σε αυτές τις περιπτώσεις τα ποσοστά της κομποστοποίησης είναι μονοψήφια νούμερα. Είναι ψέμα, λοιπόν, ότι ολοκληρωμένη ανακύκλωση (συμπεριλαμβανομένης της κομποστοποίησης) και ενεργειακή αξιοποίηση μπορούν να συμβαδίσουν. Το αντίθετο ισχύει: η ενεργειακή αξιοποίηση θα λειτουργεί μόνιμα σαν μοχλός ανάσχεσης της ανακύκλωσης και της κομποστοποίησης. Άλλωστε, η αεριοποίηση περιγράφεται σαν διαδικασία μετατροπής του οργανικού κλάσματος των απορριμμάτων σε ένα μίγμα καυσίμων αερίων. Αυτό δεν τα λέει όλα;
ΑπάντησηΔιαγραφήΤέλος, δεν πρέπει να συγχέεται η διαχείριση των βιομηχανικών και των επικίνδυνων αποβλήτων. Αυτά υπόκεινται σε ξεχωριστή διαχείριση και δεν πρέπει να τα μπερδεύουμε με τα αστικά απορρίμματα. Επειδή, όμως, γνωρίζουμε όλοι το λαθρεμπόριο των βιομηχανικών και επικίνδυνων αποβλήτων και το καμουφλάρισμά τους σαν αστικά ή προσομοιάζοντα αστικά απόβλητα (το υπαινίχθηκε σαφώς και ο κ. Στογιάννης) οφείλουμε να παίρνουμε τα μέτρα μας. Ως προς αυτό, λοιπόν, η μικρού μεγέθους αποκεντρωμένη εγκατάσταση που προτείνουμε μπορεί να λειτουργήσει σαν ασφαλιστική δικλείδα. Για να το πω απλούστερα: αν βρεθεί κάτι επικίνδυνο, θα μπορεί άμεσα να εντοπιστεί η πηγή του, με ακρίβεια, αν όχι κάδου, τουλάχιστον της γειτονιάς προέλευσης. Το αντίθετο συμβαίνει με τις εγκαταστάσεις ενεργειακής αξιοποίησης, οι οποίες, κατά κανόνα, τροφοδοτούνται με σύμμεικτο σκουπίδι, που δεν μπορεί να ελέγχεται.
Ελπίζω ότι αυτή συζήτηση θα έχει συνέχεια. Και, μάλιστα, κάτω από συνθήκες που θα διευκολύνουν να την παρακολουθήσει και να συμμετάσχει το σύνολο των πολιτών της Κερατέας. Σε αυτήν την κατεύθυνση η “Πρωτοβουλία συνεννόησης για τη διαχείριση των απορριμμάτων” δηλώνει τη διαθεσιμότητά της. Είναι γνωστό ότι έχουμε απευθύνει δημόσια πρόσκληση συνάντησης με τη συντονιστική επιτροπή, χωρίς να πάρουμε απάντηση. Φαίνεται ότι προέχουν οι επισκέψεις στα εργοστάσια (καύσης ;) του εξωτερικού, που προαναγγέλθηκαν στη συνάντηση της Δευτέρας.
Τάσος Κεφαλάς
Πρωτοβουλία συνεννόησης για τη διαχείριση των απορριμμάτων